Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti
Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti
Learn Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti in Social Studies with comprehensive educational content from Padandas.
Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti
पाठ ४: नेपालमा सहरकरणका अवसर र चुनौती
१. तलका प्रश्नहरूको उत्तर दिनुहोस्:
(क) नेपालमा सहरकरणले ल्याएका अवसरहरू उल्लेख गर्नुहोस्।
उत्तर:
नेपालमा सहरकरणले निम्न अवसरहरू प्रदान गरेको छ:
- आर्थिक विकास: सहरकरणले विविधता र विशेषतामा आधारित उत्पादन प्रक्रिया तथा सामाजिक-आर्थिक परिवर्तनको वातावरण सिर्जना गर्छ। यसले उन्नत आर्थिक प्रणाली, सार्वजनिक सेवा, उच्च शिक्षा, स्वास्थ्य सेवा, र सामाजिक सुरक्षाको विस्तार गर्न सहयोग गर्दछ।
- नयाँ रोजगारीका अवसरहरू: सहरकरणले राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय कम्पनीहरूसँग सहकार्य गर्ने अवसर दिन्छ, जसले रोजगारी सिर्जना गर्छ र दक्ष जनशक्तिको विकासमा टेवा पुर्याउँछ।
- लगानीको विस्तार: औद्योगीकरण तथा विदेशी लगानीको वृद्धिमा योगदान पुग्छ, जसले उत्पादन वृद्धि, पुँजीको विकास, र आर्थिक गतिविधिलाई प्रवर्द्धन गर्दछ।
- प्रविधि र डिजिटलरण: डिजिटल प्रविधिको प्रयोगले सहरहरूलाई थप व्यवस्थित, प्रविधिमैत्री, तथा आर्थिक रूपले प्रतिस्पर्धी बनाउँछ।
(ख) नेपालमा सहरकरणका प्रमुख चुनौतीहरूको सूची तयार गर्नुहोस्।
उत्तर:
नेपालमा सहरकरणसँग निम्न प्रमुख चुनौतीहरू छन्:
- अव्यवस्थित शहरीकरण: योजनाबिना सहर विस्तार हुँदा आधारभूत सेवाहरूको अभाव हुन्छ।
- ट्राफिक व्यवस्थापन समस्या: अत्यधिक सवारी साधन र उचित यातायात व्यवस्थापनको कमीले समस्या निम्त्याउँछ।
- खुला स्थानको अतिक्रमण: सार्वजनिक पार्क, हरियाली क्षेत्र, र खेलमैदानहरू अतिक्रमणमा पर्ने गरेका छन्।
- वातावरण प्रदूषण: वायु, ध्वनि, तथा जल प्रदूषण तीव्र रूपमा बढ्दै गएको छ।
- बेरोजगारी र श्रमिक विस्थापन: ग्रामीण क्षेत्रबाट सहरमा बसाइसराइ गर्नेहरूका लागि पर्याप्त रोजगारीको अवसर उपलब्ध हुँदैन।
- हरियाली क्षेत्रको अभाव: वातावरण सन्तुलन कायम राख्नका लागि आवश्यक हरियाली पार्कहरूको कमी छ।
(ग) सन्तुलित शहरी वातावरण निर्माणमा हरियाली पार्कको महत्त्वबारे प्रकाश पार्नुहोस्।
उत्तर:
सन्तुलित र दिगो शहरी विकासका लागि हरियाली पार्क अत्यावश्यक छन्। तिनको महत्त्व निम्नानुसार छ:
- वातावरणीय सन्तुलन: हरियाली क्षेत्रले वायु शुद्धिकरणमा सहयोग गर्छ र तापक्रम नियन्त्रणमा राख्छ।
- स्वास्थ्य सुधार: शारीरिक व्यायाम तथा मानसिक शान्तिको लागि हरियाली पार्क आवश्यक हुन्छ।
- आकर्षक सहर वातावरण: हरियाली पार्कले सहरलाई सौन्दर्य प्रदान गर्छ, जसले पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि टेवा पुर्याउँछ।
- जैविक विविधता संरक्षण: चराचुरुङ्गी तथा अन्य जीवजन्तुका लागि सुरक्षित आश्रयस्थल प्रदान गर्छ।
(घ) स्मार्ट सिटीको अवधारणा र यसको महत्त्वबारे चर्चा गर्नुहोस्।
उत्तर:
नेपालमा पहिलो पटक आर्थिक वर्ष २०६७/६८ मा नयाँ सहर र स्मार्ट सिटीको अवधारणा अघि सारिएको थियो। सरकारको लक्ष्य आधुनिक, प्रविधिमैत्री, र सुविधा सम्पन्न सहरहरू विकास गर्नु थियो।
स्मार्ट सिटीको महत्त्व:
- नागरिक सुविधामा सुधार: उच्च प्रविधि प्रयोग गरी स्वास्थ्य, शिक्षा, यातायात, र अन्य सार्वजनिक सेवा सुधार गरिन्छ।
- पर्यावरणमैत्री विकास: हरियाली क्षेत्र विस्तार, नवीकरणीय ऊर्जा प्रवर्द्धन, र फोहोर व्यवस्थापन प्रणाली सुधार गरिन्छ।
- डिजिटल प्रविधिको प्रयोग: सूचना प्रविधि प्रयोग गरी सहरलाई व्यवस्थित र कुशल बनाइन्छ।
- रोजगारीका अवसरहरू: नयाँ प्रविधि, व्यवसाय, तथा लगानीको अवसर सिर्जना गर्छ।
यसरी, सहरकरणले नेपालमा नयाँ अवसरहरू ल्याए पनि विभिन्न चुनौतीहरू समाधान गर्न आवश्यक छ। दीर्घकालीन योजनाबद्ध शहरीकरण, आधुनिक प्रविधिको सही उपयोग, र वातावरणीय सन्तुलन कायम गर्दै मात्र नेपालले समृद्ध र दिगो शहरीकरण हासिल गर्न सक्छ।
Related Documents
No specific documents yet
There are no documents specifically linked to this topic yet. Check back soon for updates!
View All Subject DocumentsAbout National Examinations Board
This content is part of Social Studies offered by National Examinations Board. This institution is committed to providing high-quality educational resources.
Frequently Asked Questions
This content is carefully structured to build understanding progressively, starting with fundamentals and advancing to more complex concepts.
Yes, once you have access, you can revisit this Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti content as many times as you need.
Practice exercises and examples are integrated throughout the content to reinforce your understanding of Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti.
Ready to Master Nepalma Saharikaran Ka Avsar Ra Chunauti?
Continue your learning journey in Social Studies and explore more comprehensive educational content.